Het begon onschuldig.
Een MT-overleg over tegenvallende financiën.
De directeur vraagt: “Wat is ons plan om dit op te vangen?”
Er valt een stilte.
Dan zegt iemand: “Misschien moeten we de formatie herzien.”
Waarop een ander snauwt: “Ja, dat kun jij makkelijk zeggen, jij hebt geen nachtdiensten.”
Binnen een paar minuten verschuift het gesprek van de inhoud naar de irritatie.
De energie zakt, mensen trekken zich terug.
Het overleg eindigt met vage besluiten en vermoeidheid.
Wat hier speelt, zie ik wekelijks in zorg-MT’s.
Niet de inhoud is het probleem, maar het onvermogen om een verschil van inzicht productief te maken.
Het verschil tussen gezond en ziek gedoe
Onderzoek van Amason e.a. (1995) maakt een belangrijk onderscheid tussen twee soorten conflict:
- C-type conflict (inhouds- of taakconflict): meningsverschillen over ideeën, strategieën of keuzes. Dit type conflict verbetert besluitvorming en vergroot betrokkenheid.
- A-type conflict (relationeel conflict): spanningen die draaien om personen, emoties of macht. Dit type conflict ondermijnt vertrouwen, energie en besluitkwaliteit.
In het voorbeeld hierboven was het verschil in mening over formatie een kans geweest voor een inhoudelijke dialoog
– C-type conflict.
Maar omdat spanning niet werd benoemd, schoof het gesprek naar A-type conflict: jij tegen mij.
Waarom zwijgen geld kost
Zodra mensen zich onveilig voelen, stoppen ze met spreken.
Zij slikken ideeën, kritiek en zorgen in.
Dat lijkt rustig, maar het is funest voor de effectiviteit van een MT.
Zwijgen kost geld, omdat:
- besluiten worden genomen op basis van halve informatie,
- fouten te laat worden gesignaleerd,
- innovatie stagneert,
- en betrokken professionals afhaken of vertrekken.
In de zorg vertaalt dat zich direct naar minder kwaliteit van zorg en hogere kosten.
Van A-type naar C-type: vier praktische stappen
- Maak het onderscheid expliciet.
Vraag bij elk verschil: “Is dit inhoud (C-type) of persoon (A-type)?”
Alleen al die vraag haalt emotie van tafel en brengt focus terug. - Normaliseer verschil.
Verschil is geen bedreiging, maar een teken van betrokkenheid.
Als iedereen het altijd eens is, denk dan nog eens goed na. - Voorkom dat spanning persoonlijk wordt.
Begin elk overleg met een korte check-in:
“Wat houdt jou bezig rond dit thema?”
Zo breng je onderstroom naar boven vóórdat het escaleert. - Leg samen teamregels vast.
Spreek af: “We spreken elkaar aan op ideeën, niet op personen. En als we merken dat het schuift, benoemen we dat direct.”
Niet minder spanning, maar betere spanning
MT’s die leren omgaan met conflict, zetten gedoe om in groei.
Ze benutten verschillen, verbeteren besluiten en vergroten eigenaarschap.
Dat is geen soft gedoe – dat is hard leiderschap.
Want zwijgen lijkt goedkoop,
maar in werkelijkheid is het de duurste vorm van samenwerking die er is.
Wil jij als MT leren hoe je spanning benut in plaats van vermijdt?
👉 Meld je dan aan voor mijn gratis masterclass ‘Psychologische Veiligheid 2.0’ op 19 november.
Je ontdekt hoe je als leiders gezonde spanning creëert – zodat samenwerking weer energie oplevert in plaats van kost.
Opgave via deze link
