Maar vergis je niet: de zomer is niet alleen een periode van ontspanning. Het is de ultieme goudmijn voor jou als leider. Juist nu de dagelijkse druk wegvalt, wordt de onderstroom van je team pijnlijk helder zichtbaar.
Ga op je handen zitten
Als manager ben je getraind om te handelen. Er is een conflict? Je plant een gesprek. Iemand klaagt? Je zoekt een oplossing.
Systemisch kijken begint ergens anders. Niet bij fixen, maar bij observeren zonder oordeel. Mijn belangrijkste advies voor deze zomer is dan ook: ga mentaal op je handen zitten. Word een undercover-antropoloog in je eigen team en let de komende weken eens op deze drie systemische signalen:
1. Wat gebeurt er als de ‘lastige’ collega weg is?
Ieder team heeft wel een criticus of dwarsligger. Vaak hoor ik: “Als hij er niet is, loopt alles soepeler.” Maar is dat zo? Let eens op of er tijdens zijn vakantie niet binnen een paar dagen een ánder teamlid opstaat die diezelfde kritische rol overneemt. Als dat gebeurt, ligt het probleem niet bij de persoon, maar vervult die rol een functie in het systeem. Het symptoom verhuist, maar het patroon blijft.
2. Wie bepaalt de sfeer bij de koffieautomaat?
Loop eens zonder agenda de koffiekamer of woonkamer binnen. Kijk niet naar de inhoud, maar naar de dynamiek. Wie neemt vanzelfsprekend het woord? Wie wordt opgezocht en wie zit vaak alleen? Juist op deze informele zomermomenten zie je hoe de pikorde écht in elkaar steekt en welke ongeschreven regels er gelden.
3. Waar gaat het over als er géén werkdruk is?
Luister naar de verhalen die nu bovenkomen. Gaan de gesprekken over nieuwe ideeën, of keren ze steeds terug naar het verleden? “Onder de vorige manager was alles beter,” of “Sinds die reorganisatie is het mis.” Als het verleden constant aanwezig is, is er iets ouds dat nog niet is afgerond of erkend.
De oogst: patronen in plaats van incidenten
De kunst is om deze zomer nog hélemaal niets te veranderen. Schrijf alleen op wat je ziet (de pure feiten, zonder je eigen interpretatie). Na de vakantie leg je die observaties naast elkaar. Dan zie je geen losse incidenten meer, maar patronen. En precies daar begint systemisch leiderschap. Niet met de vraag: “Hoe verander ik deze medewerker?”, maar met: “Wat probeert dit team mij te vertellen?”
🎧 Luister & Download direct
Wil je deze zomer écht de diepte in met je team? In de nieuwste aflevering van de podcast Teamboost neem ik je mee in de dynamiek van de onderstroom en geef ik je praktische voorbeelden om mee te nemen naar de koffiecorner.
Download 